JavaScript Full-stackIaC amaliy: Terraform/OpenTofu CI'da, state qulfi, drift va import
JavaScript Full-stack · 34-qism. CI/CD, monitoring, bulut

IaC amaliy: Terraform/OpenTofu CI'da, state qulfi, drift va import

21 daqiqa30/30-dars

Qisqacha: Jamoada IaC uch qoidaga tayanadi: state umumiy joyda va qulf bilan, har o'zgarish PR'da plan bilan ko'rinadi, apply esa faqat merge'dan keyin va tasdiq bilan bajariladi. Drift — kimdir infratuzilmani koddan tashqarida, qo'lda o'zgartirgani. plan -detailed-exitcode uni 2 kodi bilan bildiradi. Kanon tajribasida qo'lda o'chirilgan konteyner va o'chirilgan versiyalash plan da darhol ko'rindi, parallel ikkinchi buyruq esa qulfga urilib to'xtadi.

Bu darsda

  • State qulfi parallel o'zgarishlardan qanday himoya qilishini haqiqiy chiqishda ko'rasiz.
  • PR'da tofu plan yuritadigan workflow'ni qatorma-qator o'qiysiz.
  • -detailed-exitcode ning 0, 1, 2 kodlarini CI qaroriga aylantirasiz.
  • Drift'ni topasiz, tuzatasiz va qo'lda yaratilgan resursni import bilan kodga olasiz.
  • Helm chart, OpenTofu va iac.yml ni commit qilib, 34-qismni yakunlaysiz.

Oldin bilishingiz kerak: Infrastructure as Code va Terraform/OpenTofu, GitHub Actions chuqur: trigger, job, matrix, ifodalar, Actions xavfsizligi: secrets, permissions, environments, OIDC.

1. Nega bu kerak?

Oldingi darsda OpenTofu'ni bitta kompyuterda, bitta odam ishlatdi: init, plan, apply — hammasi joyida. Jamoada esa yangi savollar paydo bo'ladi:

  • Ikki dasturchi bir vaqtda apply qilsa, state'ga nima bo'ladi?
  • Kimdir xato plan ni ko'rmasdan bajarib yubormasligi uchun nima qilish kerak?
  • Navbatchi tunda konsolda "tez tuzatish" qildi. Kod endi haqiqatni aks ettirmaydi — buni kim va qachon sezadi?
  • Loyihadan oldin qo'lda yaratilgan bucket bor. Uni kodga qanday olamiz?

Bu darsda shu to'rt savolga kanon tajribasidagi haqiqiy chiqishlar bilan javob beramiz. Keyin hamma ishni loyihaga commit qilamiz va 34-qismni yakunlaymiz.

Hayotiy o'xshatish: umumiy bank hisobi. Ikki kishi bir vaqtda pul yechsa, qoldiq buzilmasligi uchun bank operatsiyalarni navbatga qo'yadi — bu qulf. Har to'lov rahbar tasdig'idan o'tadi — bu PR'dagi plan. Oy oxirida esa hisob haqiqiy qoldiq bilan solishtiriladi — bu drift tekshiruvi.

2. State qulfi ishda

2.1 Tajriba

Oldingi darsda backend'da use_lockfile = true ni ko'rdik. Kanon tajribasi qulfni ataylab sinadi. apply fonda ishga tushirildi. 2 soniyadan keyin, u hali ishlayotgan paytda, ikkinchi buyruq yuborildi:

bash
tofu plan -input=false -no-color -lock-timeout=0s

-lock-timeout=0s — "qulf band bo'lsa, kutma, darhol xato ber". Natija (qatorlar kanon skripti filtridan o'tgan):

text
Error: Error acquiring the state lock
Lock Info:
OpenTofu acquires a state lock to protect the state from being written
Apply complete! Resources: 1 added, 1 changed, 0 destroyed.
=== tiklangandan keyin: exitcode 0, web 200

Birinchi uch qator — ikkinchi buyruqniki: "state qulfini olishda xato". Lock Info ostida asl chiqishda qulfni kim, qachon va qaysi amal bilan olgani yoziladi — skript filtri ularni ko'rsatmadi. To'rtinchi qator — birinchi apply niki: u tinch tugadi. Oxirgisi — yakuniy tekshiruv: plan 0 kodi bilan "o'zgarish yo'q" dedi, nginx konteyneri 200 qaytardi.

2.2 Qulf qanday ishlaydi

Kanondagi backend qulfni S3'ning o'zida, state yonidagi alohida faylda saqlaydi. Kanon versions.tf izohida shunday: "use_lockfile (S3 ichidagi .tflock; DynamoDB shart emas)". Eski qo'llanmalarda qulf uchun alohida DynamoDB jadvali yaratiladi. Kanon fayli OpenTofu >= 1.10.0 ni talab qiladi.

Qulf fayli qanday qilib "faqat bittaga" beriladi? OpenTofu hujjatiga ko'ra (2026-11), S3 ga shartli yozuv yuboriladi: "bu fayl hali yo'q bo'lsagina yoz". Ikki buyruq bir vaqtda urinsa, S3 faqat birinchisini qabul qiladi, ikkinchisi rad javobini oladi. «Mashqlar» bo'limidagi qiyin mashqda shu g'oyani mkdir bilan modellaymiz.

Qulf amal tugaganda o'zi bo'shaydi. Lekin jarayon o'ldirilsa — masalan, CI job'i bekor qilinsa — qulf qolib ketishi mumkin. Unda tofu force-unlock <ID> bor (sinalmagan, 2026-11). Hujjat uni faqat o'z qulfingiz uchun va avtomatik bo'shatish yiqilgan holatda ishlatishni aytadi. Ya'ni qulf egasining jarayoni haqiqatan to'xtaganiga ishonch hosil qilgandan keyingina. Aks holda qulf aynan oldini olishi kerak bo'lgan narsa yuz beradi: ikki yozuvchi bitta state'da.

Tekshirib ko'ring: -lock-timeout=0s o'rniga -lock-timeout=5m yozilganida, kanon tajribasida ikkinchi buyruq nima qilardi?

Javob

Xato bermasdan, qulf bo'shashini 5 daqiqagacha kutardi. Birinchi apply bir necha soniyada tugadi, demak ikkinchi buyruq qisqa kutib, keyin ishlardi. CI'da odatda shunday — kutish bilan — yoziladi, bir vaqtda kelgan ikki yugurish navbatga turadi. 0s esa tajribada qulfni ko'rinadigan qilish uchun tanlangan.

3. Muhitlar: workspace yoki alohida state

Staging va production uchun bitta kod, lekin ikki xil state kerak. Ikki yo'l bor:

  • Workspace — bitta backend ichida bir nechta nomlangan state: tofu workspace new staging. Kod ichida joriy nom terraform.workspace orqali olinadi.
  • Alohida papka yoki backend kaliti — har muhitga o'z key (masalan, staging/terraform.tfstate) va o'z o'zgaruvchilar fayli.

Workspace'lar qulay, lekin xavfli tomoni bor: qaysi workspace'da turganingiz ko'rinmaydi. production da turib "staging'ni tozalayman" deb destroy qilish mumkin. OpenTofu hujjati ham ogohlantiradi (2026-11): alohida kirish kalitlari va huquqlari kerak bo'lgan muhitlar uchun workspace'lar mos emas. Shuning uchun ko'p jamoalar production uchun alohida backend kalitini va alohida CI environment'ini afzal ko'radi. Kanon tajribasida bitta muhit bor edi — workspace'lar sinalmagan (2026-11).

4. PR'da plan: iac.yml

4.1 To'liq workflow

Kanon monorepo'sidagi .github/workflows/iac.yml — to'liq fayl (uzun qatorlar bor, shuning uchun yig'ilgan):

iac.yml — to'liq fayl
yaml
name: IaC

on:
  pull_request:
    paths: ["vazifalar-api/deploy/iac/**", ".github/workflows/iac.yml"]
  push:
    branches: [main]
    paths: ["vazifalar-api/deploy/iac/**", ".github/workflows/iac.yml"]
  workflow_dispatch:

permissions:
  contents: read

concurrency:
  group: iac-${{ github.ref }}
  cancel-in-progress: true

jobs:
  plan:
    runs-on: ubuntu-24.04
    timeout-minutes: 10
    defaults:
      run:
        working-directory: vazifalar-api/deploy/iac
    services:
      moto:
        image: motoserver/moto:5.2.5
        ports: ["4950:5000"]
      s3:
        image: rustfs/rustfs:1.0.4
        env:
          RUSTFS_ACCESS_KEY: ci-state-kalit
          RUSTFS_SECRET_KEY: ci-state-siri-faqat-test
        ports: ["9000:9000"]
    env:
      TOFU: "1.13.2"
      AWS_ACCESS_KEY_ID: test            # Moto — sintetik
      AWS_SECRET_ACCESS_KEY: test
    steps:
      - uses: actions/checkout@3d3c42e5aac5ba805825da76410c181273ba90b1 # v7.0.1
      - name: OpenTofu (rasmiy reliz + sha256)
        working-directory: ${{ runner.temp }}
        run: |
          curl -sSLO "https://github.com/opentofu/opentofu/releases/download/v${TOFU}/tofu_${TOFU}_linux_amd64.zip"
          curl -sSLO "https://github.com/opentofu/opentofu/releases/download/v${TOFU}/tofu_${TOFU}_SHA256SUMS"
          grep "tofu_${TOFU}_linux_amd64.zip" "tofu_${TOFU}_SHA256SUMS" | sha256sum -c -
          unzip -q "tofu_${TOFU}_linux_amd64.zip" tofu && sudo mv tofu /usr/local/bin/ && tofu version
      - name: State bucket (RustFS)
        run: |
          for _ in $(seq 30); do curl -s -o /dev/null http://127.0.0.1:9000/ && break; sleep 1; done
          AWS_ACCESS_KEY_ID=ci-state-kalit AWS_SECRET_ACCESS_KEY=ci-state-siri-faqat-test aws --endpoint-url http://127.0.0.1:9000 --region us-east-1 s3 mb s3://tofu-state
      - run: tofu fmt -check -recursive
      - name: tofu init
        run: tofu init -input=false -backend-config='endpoints={s3="http://127.0.0.1:9000"}' -backend-config=access_key=ci-state-kalit -backend-config=secret_key=ci-state-siri-faqat-test
      - run: tofu validate
      - name: tofu plan → summary
        run: |
          set -o pipefail
          tofu plan -input=false -no-color -detailed-exitcode -var aws_endpoint=http://127.0.0.1:4950 -out=reja.tfplan | tee reja.txt || k=$?
          { echo '### tofu plan'; echo '```'; grep -E '^  # |^Plan:|^No changes' reja.txt; echo '```'; } >> "$GITHUB_STEP_SUMMARY"
          # 0 — o'zgarish yo'q, 2 — o'zgarish bor (xato EMAS), 1 — xato
          [ "${k:-0}" != 1 ]

Faylning boshidagi uch qatorli izoh bu yerda olib tashlandi. Qolgani aynan. Izohning mazmuni: sinov repo'sida AWS o'rniga Moto, state uchun har yugurishda bo'sh RustFS ishlatiladi. Haqiqiy loyihada esa remote state, OIDC bilan bulut roli va apply — faqat merge'dan keyin, environment tasdig'i bilan.

4.2 Qatorma-qator

Trigger. pull_request va push ikkalasida paths filtri: workflow faqat IaC fayllari yoki workflow'ning o'zi o'zgarganda yuradi (GitHub Actions chuqur). Kod o'zgarishi uchun IaC yugurishi kerak emas.

Huquqlar. permissions: contents: read — job faqat kodni o'qiy oladi. plan hech narsa yozmaydi, shuning uchun boshqa huquq bermaymiz (Actions xavfsizligi).

Concurrency. iac-${{ github.ref }} guruhi — bitta branch'da yangi yugurish eskisini bekor qiladi. plan uchun bu xavfsiz: u hech narsa o'zgartirmaydi. apply uchun esa cancel-in-progress: true xavfli bo'lardi — yarim bajarilgan apply va qolib ketgan qulf. Bu Actions tezligi darsidagi deploy qoidasining aynan o'zi.

Servislar. Ikki vaqtinchalik konteyner: moto (AWS o'rniga) va s3 (RustFS — state uchun S3-mos ombor). Kalitlar sintetik, sir emas.

OpenTofu o'rnatish. Vosita rasmiy relizdan yuklab olinadi va o'rnatishdan oldin xesh tekshiriladi. Asosiy qator — iac.yml dan bitta qator:

text
grep "tofu_${TOFU}_linux_amd64.zip" "tofu_${TOFU}_SHA256SUMS" | sha256sum -c -

Yuklangan arxivning SHA-256 xeshi rasmiy ro'yxat bilan solishtiriladi. Mos kelmasa — sha256sum -c xato beradi va job to'xtaydi. Bu yetkazib berish zanjiri (supply chain) xavfsizligining kichik, lekin muhim qadami. Chuqur mavzu — 35-qismda.

Init. Backend manzili va kalitlari -backend-config bilan beriladi — versions.tf ga yozilmaydi. Haqiqiy loyihada bu kalitlar CI sirlaridan keladi.

4.3 -detailed-exitcode: uchta kod

Odatda buyruq 0 bilan tugasa — muvaffaqiyat, boshqa son — xato. plan -detailed-exitcode bu qoidani kengaytiradi:

Kod Ma'nosi CI uchun
0 o'zgarish yo'q yashil
1 xato qizil
2 o'zgarish bor yashil — bu xato emas

Muammo: GitHub Actions 0 dan boshqa har kodni xato deb hisoblaydi va 2 da job qizarib ketardi. Shuning uchun oxirgi qadamda kod qo'lda o'qiladi:

text
tofu plan … -detailed-exitcode … | tee reja.txt || k=$?
[ "${k:-0}" != 1 ]

Bu — iac.yml dan ikki qator (… — qisqartirilgan joy). set -o pipefail tufayli quvurning kodi tee ning emas, tofu ning kodi bo'ladi (Bash skriptlar chuqur). Kod 0 bo'lmasa, || k=$? uni k ga saqlaydi va skript davom etadi. Oxirgi qator: k bo'sh bo'lsa 0 deb olinadi. Faqat 1 bo'lganda shart yolg'on chiqadi va qadam qizaradi.

Job summary. grep faqat reja sarlavhalarini ( # … will be …) va Plan: qatorini $GITHUB_STEP_SUMMARY ga yozadi. Ko'rib chiquvchi PR'da log ichidan qidirmaydi — reja yugurish sahifasida turadi.

4.4 Kanon yugurishi

Kanon repo'sida IaC workflow main ga push'da yashil o'tdi — jami 49 soniya. Job ichidagi qadamlar:

text
      Initialize containers: success 06:50:58–06:51:10
      OpenTofu (rasmiy reliz + sha256): success 06:51:11–06:51:12
      State bucket (RustFS): success 06:51:12–06:51:16
      Run tofu fmt -check -recursive: success 06:51:16–06:51:16
      tofu init: success 06:51:16–06:51:24
      Run tofu validate: success 06:51:24–06:51:29
      tofu plan → summary: success 06:51:29–06:51:38

Eng uzun qadam — servis konteynerlarini ko'tarish (12 s). init — 8 soniya: lokal 49.9 soniyadan ancha tez, chunki GitHub serverining tarmog'i tezroq. Ikkinchi, oxirgi yugurish ham yashil — 40 soniya. Saqlangan job summary matni kurs yozuvlarida yo'q, shuning uchun CI'dagi reja mazmunini ko'rsatmaymiz.

Halol cheklov: workflow pull_request ga ham yozilgan, lekin kanon yugurishlari push dan bo'ldi. PR'dagi yugurish sinalmagan (2026-11). Unda bitta farq bor: fork'dan kelgan PR'ga sirlar berilmaydi (Actions xavfsizligi).

5. Merge'da apply

5.1 Tavsiya etilgan oqim

Kanon iac.yml faqat plan qiladi. apply ni CI'ga ulash — keyingi qadam. U haqiqiy bulut hisobi bilan sinalmagan (2026-11). Hujjat va kanon izohi bo'yicha oqim shunday:

flowchart TB
  B["branch: .tf o'zgardi"] --> PR["PR ochildi"]
  PR --> P["CI: fmt, validate, plan"]
  P --> R["ko'rib chiqish: reja o'qiladi"]
  R --> M["merge → main"]
  M --> P2["CI: plan -out"]
  P2 --> T{"environment tasdig'i"}
  T -- ha --> A["apply reja fayli"]
  T -- yo'q --> X["to'xtaydi"]
  A --> C["plan: No changes"]

Uch muhim nuqta:

  1. PR'dagi reja ≠ merge'dagi reja. PR ochilgandan beri main ga boshqa o'zgarishlar kirgan bo'lishi mumkin. Shuning uchun merge'dan keyin plan -out qaytadan olinadi va aynan shu fayl apply qilinadi.
  2. Tasdiq. production environment'ida majburiy ko'rib chiquvchi — Actions xavfsizligi darsidagi tasdiqli environment kabi.
  3. Bulutga kirish — OIDC bilan, uzoq muddatli kalitsiz. Kanonda u ham sinalmagan.

5.2 Sensitive qiymatlar

Ma'lumotlar bazasi paroli kabi qiymatlar ham IaC'ga kiradi. O'zgaruvchiga sensitive = true qo'yilsa, OpenTofu uni plan va apply chiqishida yashiradi. Lekin bu faqat ko'rinishni yashiradi. Hujjatga ko'ra state faylida qiymat baribir ochiq matnda saqlanishi mumkin (sinalmagan, 2026-11). Shuning uchun:

  • state ombori shifrlangan va kirish cheklangan bo'lsin (masalan, S3 backend'ning encrypt sozlamasi; OpenTofu'ning o'zida ham state va rejani shifrlash imkoniyati bor — hujjat bo'yicha, sinalmagan);
  • iloji bo'lsa parolni IaC'da yaratmang, tayyor sir omboridan o'qing;
  • plan chiqishini ommaviy loglarga to'liq yozmang — kanonda summary'ga faqat sarlavha qatorlari tushadi.

6. Drift: kod va haqiqat ajralganda

6.1 Tajriba

Drift (siljish) — haqiqiy infratuzilma koddan tashqarida o'zgargan holat. Kanon tajribasi uni ataylab yaratdi. apply dan keyin ikki narsa qo'lda o'zgartirildi: nginx konteyneri o'chirildi va bucket versiyalashi to'xtatildi. Buyruqlar (qatorga bo'lindi, nomlar almashtirildi):

bash
docker rm -f vazifalar-iac-web
docker run --rm -e AWS_ACCESS_KEY_ID=test \
  -e AWS_SECRET_ACCESS_KEY=test -e AWS_DEFAULT_REGION=eu-central-1 \
  amazon/aws-cli:2.39.3 \
  --endpoint-url http://host.docker.internal:4950 \
  s3api put-bucket-versioning --bucket vazifalar-zaxira \
  --versioning-configuration Status=Suspended

Keyin oddiy plan -detailed-exitcode:

text
  # aws_s3_bucket_versioning.zaxira will be updated in-place
          ~ status     = "Suspended" -> "Enabled"
  # docker_container.web will be created
Plan: 1 to add, 1 to change, 0 to destroy.
[detailed-exitcode 2] (14510 ms)

OpenTofu ikkala o'zgarishni ham topdi. plan avval haqiqiy holatni so'raydi (refresh), keyin uni kod bilan solishtiradi. ~ belgisi — joyida o'zgartirish: "Suspended" -> "Enabled", ya'ni "hozir to'xtatilgan, kodda yoqilgan — yoqaman". O'chirilgan konteyner esa "yaratiladi". Chiqish kodi — 2.

6.2 Tuzatish

Drift'ning ikki yechimi bor:

  • Kod haq — apply haqiqatni koddagi holatga qaytaradi. Kanonda shunday bo'ldi: qulf tajribasidagi apply "1 added, 1 changed" dedi — konteyner qaytdi, versiyalash yoqildi.
  • Qo'lda o'zgarish haq — masalan, navbatchi tunda port ochib, muammoni hal qilgan. Unda o'zgarish kodga yoziladi va PR orqali o'tadi. Shundan keyin plan "No changes" deydi.

Eng yomoni — drift'ni sezmay qolish. Keyingi apply boshqa o'zgarish bilan birga qo'lda qilingan tuzatishni ham indamay qaytarib yuboradi va tungi muammo qaytadi.

6.3 Drift'ni muntazam tekshirish

Kanon iac.yml faqat PR va push'da yuradi. Drift esa hech kim kod o'zgartirmaganda ham paydo bo'ladi. Tabiiy qo'shimcha — schedule trigger bilan kunlik plan -detailed-exitcode. Kod 2 bo'lsa — jamoaga xabar (Uptime monitoring va alerting). Bu workflow kanonda yozilmagan va sinalmagan (2026-11). Unda faqat o'qish huquqli kalit yetarli, chunki plan hech narsa o'zgartirmaydi.

Tekshirib ko'ring: Kunlik drift tekshiruvi har kuni 2 kodi bilan tugayapti. Sababi: bucket'ga boshqa xizmat avtomatik teg qo'shadi, kodda esa u teg yo'q. Nima qilasiz?

Javob

Har kuni qizil bo'ladigan tekshiruvga tez orada hech kim qaramay qo'yadi — haqiqiy drift shovqinda yo'qoladi. Ikki yo'l bor. Birinchisi — o'sha tegni kodga qo'shish. Ikkinchisi — OpenTofu'ga shu maydon o'zgarishini e'tiborsiz qoldirishni aytish (lifecycle { ignore_changes = [...] }, hujjat bo'yicha, sinalmagan). Muhimi — sababini tushunib, ongli qaror qilish. Tekshiruvni o'chirib qo'yish yechim emas.

7. Import: qo'lda yaratilganni kodga olish

Loyihaga IaC kech qo'shilsa, ko'p resurslar allaqachon qo'lda yaratilgan bo'ladi. Ularni o'chirib qayta yaratish mumkin emas — ichida ma'lumot bor. Import — mavjud resursni state'ga "tanishtirish".

Kanon tajribasida AWS CLI bilan qolda-yaratilgan bucket'i yaratildi. Keyin kodga shu blok yozildi:

hcl
resource "aws_s3_bucket" "qolda" {
  bucket = "qolda-yaratilgan"
}

Va import buyrug'i berildi:

bash
tofu import -input=false -no-color \
  aws_s3_bucket.qolda qolda-yaratilgan
text
Import successful!

Buyruqda ikki argument bor: kod manzili (aws_s3_bucket.qolda) va haqiqiy resurs ID'si (bucket nomi). tofu state list endi o'nta yozuvni ko'rsatdi — sakkizta resurs, bitta data source va import qilingan bucket.

Ikki ogohlantirish:

  • Import faqat state'ni yangilaydi. Kodni siz yozasiz va u haqiqatga mos bo'lishi kerak. Import'dan keyin plan ni yurgizing: kutilmagan o'zgarishlar ko'rsatsa — kod resursni to'liq tasvirlamagan.
  • Import qilingan resurs endi to'liq OpenTofu'niki. Tajriba oxirida tofu destroy 9 ta resursni o'chirdi (23.4 s) — qo'lda yaratilgan bucket ham ular orasida edi. Production'da muhim resursni import qilganingizda destroy ning ham unga tegishini unutmang.

OpenTofu'da import'ni konfiguratsiya ichida import bloki bilan yozish usuli ham bor. U PR'da ko'rib chiqiladi va plan da ko'rinadi (hujjat bo'yicha, sinalmagan, 2026-11).

8. Boshqa provayderlar

Kanon Docker va AWS provayderlarini ishlatdi. Kursda ko'rgan boshqa xizmatlar uchun ham provayderlar bor: Hetzner Cloud (server, tarmoq, firewall) va Cloudflare (DNS yozuvlari, Cloudflare sozlamalari). Ular API token talab qiladi. Token esa xuddi AWS kaliti kabi CI siri sifatida saqlanadi. Ikkalasi ham kurs tajribasida sinalmagan (2026-11), chunki hisob ochilmadi. G'oya bir xil: required_providers da aniq versiya, token — muhitdan, state — umumiy omborda.

9. Loyiha qadami: chart, IaC va workflow commit'i

9.1 Nima qo'shildi

Bu darsda Kubernetes amaliy va IaC darslaridagi ish birga commit qilinadi:

Fayl Mazmuni
vazifalar-api/deploy/helm/vazifalar-api/ Helm chart: Deployment, Service, ConfigMap, Secret
vazifalar-api/deploy/iac/ OpenTofu: versions.tf, main.tf, variables.tf, outputs.tf, .terraform.lock.hcl, .gitignore
.github/workflows/iac.yml PR va push'da fmt, validate, plan

src/ o'zgarmadi. Ilova versiyasi 4.2.0 da qoladi, chart'ning appVersion i ham 4.2.0.

9.2 Tekshiruv

  • helm lint — 0 chart yiqildi (faqat "icon is recommended"); biz ishga tushirdik.
  • tofu fmt -check -recursive — exit 0; biz ishga tushirdik.
  • tofu validate — lokal tajribada "Success! The configuration is valid.", CI'da ham yashil.
  • Ilova testlari — kod o'zgarmagani uchun kuzatuv blokidagi 4.2.0 natijasi: Vitest 352 o'tdi + 1 o'tkazib yuborildi, e2e 10/10.

9.3 Commit

Commit xabari kanondagidek:

text
feat(iac): OpenTofu (Docker + AWS provayderlari, S3 state + lockfile), Helm chart; ci: PR'da tofu plan

.terraform.lock.hcl commit'ga kirganini tekshiring, *.tfstate va *.tfplan esa kirmaganini — git status da.

10. Ko'p uchraydigan xatolar

10.1 Exit kodi 2 ni xato deb hisoblash

-detailed-exitcode bilan CI har o'zgarishda qizaradi va jamoa bayroqni olib tashlaydi. Kodni qo'lda o'qing: faqat 1 — xato.

10.2 PR'dagi rejani merge'dan keyin bajarish

PR'dagi plan eskirgan bo'lishi mumkin. Merge'dan keyin yangi plan -out, keyin aynan shu fayl bilan apply.

10.3 apply uchun cancel-in-progress: true

Yarim bajarilgan apply — yarim yaratilgan infratuzilma va qolib ketgan qulf. apply job'lari navbatga tursin, bekor qilinmasin.

10.4 force-unlock ni o'ylamasdan

Qulf band — demak kimdir ishlayapti. Avval kim ekanini aniqlang (Lock Info), keyin qaror qiling.

10.5 sensitive ni shifr deb o'ylash

U faqat ekranda yashiradi. State'ni o'zi himoyalang.

11. Mashqlar

Mashqlar kurs/mashqlar/34/30-drift/ da. 2-mashq Node 24.21.0 da, 3-mashq Git Bash'da tekshirilgan (biz ishga tushirdik).

1-mashq (oson): bo'shliqlarni to'ldiring

  • plan -detailed-exitcode da "o'zgarish bor" kodi —
  • Qulf band bo'lsa kutmaslik — -lock-timeout=
  • Kod va haqiqat koddan tashqarida ajralishi —
  • Qo'lda yaratilgan resursni state'ga olish buyrug'i — tofu
  • Chiqishda qiymatni yashiruvchi o'zgaruvchi sozlamasi — sensitive =
Yechim
  • 2 — xato emas; xato — 1.
  • 0s — kanon tajribasida qulfni ko'rinadigan qilish uchun; CI'da odatda kutish beriladi.
  • drift — kanonda o'chirilgan konteyner va to'xtatilgan versiyalash.
  • import — kodni siz yozasiz, import faqat state'ni bog'laydi.
  • true — faqat ko'rinishni yashiradi, state'da qiymat qoladi.

2-mashq (o'rta): chiqish kodidan CI qaroriga

qarorChiqar(kod, rejim) funksiyasini yozing. kod — plan -detailed-exitcode natijasi (0, 1, 2), rejim — "pr" yoki "drift" (kunlik tekshiruv). Qaytadigan satr: PR'da 0 — "yashil: o'zgarish yo'q", 2 — "yashil: rejani ko'rib chiqing". Drift rejimida 0 — "yashil: drift yo'q", 2 — "ogohlantirish: drift topildi". Ikkala rejimda 1 — "qizil: plan xatosi", boshqa kod — "qizil: noma'lum kod <kod>".

Ishora: avval umumiy holatlarni (1 va noma'lum) tekshiring, keyin rejim bo'yicha obyektdan oling: { pr: {...}, drift: {...} }[rejim][kod] (Obyekt: kalit-qiymat juftliklari).

Yechim
js
const MATN = {
  pr: {
    0: "yashil: o'zgarish yo'q",
    2: "yashil: rejani ko'rib chiqing",
  },
  drift: {
    0: "yashil: drift yo'q",
    2: "ogohlantirish: drift topildi",
  },
};

function qarorChiqar(kod, rejim) {
  if (kod === 1) return "qizil: plan xatosi";
  const matn = MATN[rejim][kod];
  return matn ?? `qizil: noma'lum kod ${kod}`;
}

for (const rejim of ["pr", "drift"]) {
  for (const kod of [0, 2, 1]) {
    console.log(`${rejim} ${kod} → ${qarorChiqar(kod, rejim)}`);
  }
}
console.log(qarorChiqar(137, "pr"));

Konsolda:

text
pr 0 → yashil: o'zgarish yo'q
pr 2 → yashil: rejani ko'rib chiqing
pr 1 → qizil: plan xatosi
drift 0 → yashil: drift yo'q
drift 2 → ogohlantirish: drift topildi
drift 1 → qizil: plan xatosi
qizil: noma'lum kod 137

Bir xil kod 2 ikki rejimda boshqa ma'no beradi. PR'da o'zgarish kutilgan — kim kod yozgan bo'lsa, o'shani ko'rib chiqadi. Kunlik tekshiruvda o'zgarish kutilmagan — demak kimdir qo'lda nimanidir o'zgartirgan. 137 — jarayon tashqaridan o'ldirilganda chiqadigan kod (128 + 9, SIGKILL; Jarayon signallari). Uni "o'zgarish yo'q" deb o'qish xavfli, shuning uchun noma'lum kod — qizil. ?? — chap tomon undefined bo'lsagina o'ngni oladi.

3-mashq (qiyin): qulfni modellash

Bash skript yozing. Unda ikki funksiya bo'lsin. qulf_ol <nom> — mkdir state.lock bilan qulf olishga urinadi: muvaffaqiyatli bo'lsa <nom>: qulf olindi, aks holda <nom>: Error acquiring the state lock chiqarib, 1 qaytaradi. qulf_ber <nom> — qulfni bo'shatadi. Stsenariy: apply-1 qulf oladi, plan-2 urinadi va yiqiladi, apply-1 bo'shatadi, plan-2 qayta urinadi va o'tadi.

Ishora: mkdir atomar amal — papka allaqachon bo'lsa, xato bilan tugaydi va ikki jarayon bir vaqtda "yutib" chiqa olmaydi. Xato xabarini yashirish — 2>/dev/null. Funksiyadan kod qaytarish — return 1, keyingi buyruq — || va && bilan (Bash skriptlar chuqur).

Yechim
bash
qulf_ol() {
  if mkdir state.lock 2>/dev/null; then
    echo "$1: qulf olindi"
  else
    echo "$1: Error acquiring the state lock"
    return 1
  fi
}
qulf_ber() {
  rmdir state.lock
  echo "$1: qulf bo'shatildi"
}
qulf_ol apply-1
qulf_ol plan-2 || echo "plan-2: keyinroq urinib ko'ring"
qulf_ber apply-1
qulf_ol plan-2 && qulf_ber plan-2

Biz ishga tushirdik:

text
apply-1: qulf olindi
plan-2: Error acquiring the state lock
plan-2: keyinroq urinib ko'ring
apply-1: qulf bo'shatildi
plan-2: qulf olindi
plan-2: qulf bo'shatildi

mkdir — fayl tizimidagi eng oddiy qulf: "papka yaratish" bitta atomar amal, uni ikki jarayon bir vaqtda bajara olmaydi. OpenTofu'ning S3 qulfi ham g'oyaviy jihatdan shunday: qulf fayli faqat yo'q bo'lsa yoziladi. Bu modelda bitta tuzoq ham ko'rinadi. qulf_ber chaqirilmasa (skript yiqilsa), state.lock abadiy qoladi — bu force-unlock ga ehtiyojning o'zi. Haqiqiy qulflar shuning uchun qulf egasi va vaqtini ham yozadi.

12. Real ishda

  • Jamoaviy IaC deyarli har doim shu sxemada: PR'da plan sharhi, merge'dan keyin tasdiqli apply. Buning uchun tayyor vositalar ham bor (Atlantis, Terraform Cloud, Spacelift) — kursda sinalmagan.
  • Drift tekshiruvi — yetuk jamoalarda kunlik yoki soatlik ish. Topilgan drift alert sifatida keladi.
  • Konsol huquqlari: ko'p kompaniyalarda production konsolida yozish huquqi faqat favqulodda holat uchun. Kundalik o'zgarish — faqat kod orqali.
  • Intervyu savollari: "Terraform state'ni qanday himoyalaysiz?", "Drift nima va uni qanday topasiz?", "-detailed-exitcode nima uchun kerak?", "Import'dan keyin nima qilasiz?"

Xulosa

  • State umumiy omborda va qulf bilan; parallel ikkinchi buyruq "Error acquiring the state lock" bilan to'xtaydi.
  • PR'da fmt, validate, plan → job summary; huquq — faqat contents: read; vosita xesh bilan tekshiriladi.
  • -detailed-exitcode: 0 — o'zgarish yo'q, 2 — o'zgarish bor (xato emas), 1 — xato.
  • Drift — koddan tashqaridagi o'zgarish; plan uni topadi, yechim — apply yoki o'zgarishni kodga yozish.
  • Import mavjud resursni state'ga bog'laydi — kodni siz yozasiz, destroy endi unga ham tegadi.
  • Loyiha: Helm chart, OpenTofu va iac.yml commit qilindi.

34-qism yakuni

Bu qism boshida vazifalar serverga qo'lda chiqarilardi. Endi u quyidagi yo'ldan o'tadi:

flowchart LR
  P["push"] --> CI["CI: tip, lint, test"]
  CI --> IM["image: GHCR"]
  IM --> CD["CD: serverga"]
  CD --> BG["blue-green + health"]
  CD -- "yiqilsa" --> RB["rollback"]
  BG --> K["kuzatuv: log, metrika, trace"]
  K --> AL["alert"]
  BG --> Z["zaxira + tiklash mashqi"]

Diagrammaga qarang: odam faqat birinchi qadamni — push'ni qiladi. Qolgani avtomatik, yiqilsa esa o'zi orqaga qaytadi.

Qism davomida qurilgan va o'lchangan narsalar:

Bloklar Natija
CI (01–05) GitHub Actions: trigger, matrix, sirlar va huquqlar, kesh, byudjetsiz CI
CD (06–09) push'dan production'gacha 6 min 14 s; recreate'da 1 088 so'rovdan 216 tasi 502, blue-green'da 2 093 dan 0; rollback — 37 s; feature flag; 12-factor sozlama
Zaxira (10–11) restic bilan avtomatik zaxira va tiklash mashqi; tiklash vaqti (RTO) — 5.4 s
Kuzatuv (12–19) Loki loglari, Prometheus metrikalari, OpenTelemetry trace, GlitchTip xatolari, alert (67 s da keldi), SLO va postmortem, root cause; loyiha 4.2.0
Bulut (20–26) bulut modellari, AWS (emulyatorda), Cloudflare, PaaS, FinOps, O'zbekiston voqeligi
K8s va IaC (27–30) Helm chart, kind'da 0 uzilishli rolling update, OpenTofu, CI'da plan, drift

O'lchovlar bitta mashina va bitta serverda olingan: mutlaq raqamlar emas, nisbatlar muhim. Bulut darslarida haqiqiy hisob ochilmagan. Emulyatorda ishlagan narsa haqiqiy bulutda alohida sinovni talab qiladi — buni har darsda "sinalmagan" deb ochiq belgiladik.

Yo'l davomida biz qilgan xatolar ham ochiq yozildi. CI fayli hech yurmagan, env_file superuser parolini api'ga bergan, if ichida set -e ishlamagan. Recreate'da statik IP 502 bergan, loglar 401 va 404 ni warn deb yozgan, bir harfli rclone remote ikki marta takrorlangan. Har biri — tekshiruv va o'lchov xatoni topishining isboti.

35-qismga ko'prik. Pipeline endi kodni avtomatik production'ga olib chiqadi. Demak hujumchi uchun ham bu eng qisqa yo'l: CI sirlari, uchinchi tomon action'lari, image'lar, server sozlamasi. Keyingi qism — xavfsizlik. U tahdidlarni modellashdan boshlanadi: tizimingizni hujumchi ko'zi bilan chizasiz. Keyin kirish nazorati, injection, CSP chuqur ko'riladi. Bu qismga eng yaqin mavzular ham bor: CI pipeline yaxlitligi va imzolangan relizlar, server va konteyner xavfsizligi, xavfsizlik loglari va alertlar. Keyin SAST/DAST va secret scanning, oxirida xavfsizlik incidentiga javob — bu qismdagi postmortem'ning davomi. Biz qurgan pipeline, server va kuzatuv o'sha darslarda hujum ostida tekshiriladi.

Keyingi dars: Threat modeling va xavfsiz dizayn (A06) — vazifalar tizimini ma'lumot oqimlari bo'yicha chizib, har chegaradagi tahdidlarni topamiz.

Manbalar

34-qism. CI/CD, monitoring, bulut · 30-dars yakunlandi

IaC amaliy: Terraform/OpenTofu CI'da, state qulfi, drift va import

21 daqvaqt
0belgi
Keyingi dars: Threat modeling va xavfsiz dizayn (A06): STRIDE bilan tahdid modeli
Telegram'da
Darsda xato koʻrdingizmi?

Izohlar · 0